Skip to content Skip to navigation

Ana Sayfa

Dünya-Yaşam

Değer katmayan aktivitelerin elendiği, verimlilik ve müşteri memnuniyetinin ön planda tutulduğu yönetsel bir yaklaşım şekli olan yalın inşaat ile yalın üretim ilkeleri ve uygulamaları inşaat sürecinin çeşitli aşamalarına dâhil edilir.

Dünya-Yaşam

Hocalarının geleceğinden umutlu olduğu başarılı bir lise öğrencisi, 13 yaşında kötü bir arkadaş edinir: Martin Gardner. O sıralar 44 yaşında olan Martin Gardner matematik oyunlarına ve içinde matematiksel fikirler olan sihirli kâğıt gösterilerine meraklıdır. Bir yıl önce başladığı Scientific American dergisindeki matematik köşesinde yıllar içinde üç yüz konu işleyecektir. 

Sağlık

Merakla beklenen Nobel Ödülleri geçtiğimiz ay açıklandı. Bu yılın Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü’ne sirkadiyan ritmi kontrol eden moleküler mekanizmalar konusundaki keşiflerinden dolayı Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash ve Michael W. Young adlı bilim insanları layık görüldü.

Teknoloji

Houston Üniversitesi’nden bir araştırma ekibi esneyebilir elektronik malzeme alanında yaptıkları atılımı açıkladı. Science Advances dergisinde yayımlanan çalışmaya göre uzunluğunun%50’si kadar esneyebilen bu malzeme robotlarda yapay deri olarak kullanılabilecek. Böylece robot eliyle dokunduğu nesnenin sıcaklığını algılayabilecek. Ayrıca bu malzeme yeni biyomedikal cihazların geliştirilmesinde de pek çok avantaj sağlayacak.  

Uzay-Fizik

Günümüzde kullanılan tüm iletişim sistemlerinde gönderici ve alıcının cihazları arasında yolculuk eden parçacıklar vardır. Bilgi, biz onları doğrudan algılayamasak bile gerçek nesnelerde kodlanır ve bir yerden başka bir yere aktarılan parçacıklar aracılığıyla taşınır. Ancak son 20-30 yılda kuantum mekaniği teknolojik cihazlarda giderek daha fazla yer bulmaya başladıkça, hiçbir şey aktarmadan da bir mesajı iletmenin mümkün olup olmadığı tartışılmaya başlandı. 

Sağlık

Halk sağlığı yetkilileri Zika virüsünün 2015’te Brezilya’da başlayan salgına kadar insanda nispeten daha hafif bir hastalığa neden olduğunu düşünüyordu. Ancak görüldü ki virüs hamile anneden bebeğe geçiyor, bazı bebekler anne karnında ölüyor ya da beyinlerinde oluşan hasar nedeniyle mikrosefali denilen hastalıkla doğuyorlar.

Merak Ettiklerimiz

Kan grubu kalıtsal olarak belirlenen özelliklerimizden. Kırmızı kan hücreleri üzerindeki antijenlerin ve kan plazmasındaki antikorların türüne göre kan grubu sınıflandırma çeşitleri var. Bunlardan en bilineni ABO sistemi ile Rh sisteminin birlikte kullanıldığı sınıflandırma.

Gökyüzü

Merkür: Gün doğmadan önce doğu ufkunda ayın ilk yarısına kadar gözlenebilecek. Özellikle ayın 16’sında Mars ile birbiri-ne değecek kadar yakınlaşmaları görülmeye değer. İkiliye daha yüksekte parlayan Venüs eşlik ediyor.

Merak Ettiklerimiz

İnsanlar pek çok özelliklerini kalıtım yoluyla ebeveynlerinden alır. Bu özelliklerin arasında vücut biçimi ve ağırlığı da vardır. Dolayısıyla çağımızın en önemli sorunlarından biri olan obezitenin temelinde de genetik etkenlerin yattığı söylenebilir.

Çoklu Ortam

Bilgi Paketleri

Yerküre, Dünya gezegenidir ve genelde yapısı ile ilgili konularda kullanılır. Yerbilim (jeoloji) çalışmaları ile yapısı anlaşılmaya çalışılan Yerküre’ye ait bilgilerin çoğu, sismik dalgaların incelenmesi sayesinde elde ediliyor.

Özel Görelilik Kuramı ya da İzafiyet teorisi, Albert Einstein tarafından 1905'te Annalen der Physik dergisinde, "Hareketli cisimlerin elektrodinamiği üzerine" adlı 2. makalesinde açıklanan ve ardından 5. makalesi "Bir cismin atıllığı enerji içeriği ile bağlantılı olabilir mi?" başlıklı makaleyle pekiştirilen fizik kuramıdır.

Pek çok kişi klonlama kavramını ilk kez klonlanmış koyun Dolly’nin dünyaya gelmesi ile duydu. Moleküler genetik teknikleri kullanılarak bir canlının ya da hücrenin genetik olarak kopyasının oluşturulmasını amaçlayan klonlamanın üreme ve tedavi amaçlı kullanımına yönelik bilimsel araştırmalar hızla devam ediyor.

Evren hakkında bilmediğimiz belki milyonlarca, hatta daha fazla şey var. Milyarlarca yıldan beri, sınırlarını tamamen öğrenemediğimiz, hatta belki de hiçbir zaman öğrenemeyeceğimiz bu sonsuz düzlemde sürekli bir evrim yaşanıyor

________________________________Bölümlerimiz_______________________________

Tübitak Bilim ve Teknik Dergisinin düzenlediği Bilim Söyleşileri'nin fotoğraf galerine buradan ulaşabilirsiniz.

Tübitak Bilim ve Teknik Dergisiyle beraber verilen Yeni Ufuklara kitapçıklarına bu bölümden ulaşabilirsiniz.

Bilim ve Teknik Dergisinin Satranç köşesi satranç oyununu öğrenmek ya da geliştirmek isteyenler için her ayrıntıya özenle yer vermiş.

Yavuz EROL tarafından Tübitak Bilim ve Teknik Dergisi altında “Kendimiz Yapalım” kategorisinde yayımlanan çeşitli elektronik projeler.